Leren plannen: stap voor stap meer overzicht

Leren plannen helpt kinderen en jongeren om overzicht te krijgen over huiswerk, toetsen en andere taken. Toch is planen niet iets wat vanzelf gaat. Het is een vaardigheid die stap voor stap geleerd en geoefend kan worden. 

Bij Mijn Werkplekje vind je praktische en visuele hulpmiddelen waarmee leerlingen leren plannen: van een planschrift en planagenda tot een kijkwijzer en herbruikbare weekplanner. 

Waarom is leren plannen belangrijk?

Plannen is een zogeheten executieve functie: een mentale vaardigheid waarmee kinderen hun gedrag sturen, doelen stellen, prioriteiten bepalen en overzicht houden. Deze functies zijn nog volop in ontwikkeling in het basisonderwijs. Vaardigheden zoals plannen, priotiteit stellen starten met een taak en overzicht houden hangen samen met de ececutieve functies. Deze vaardigheden ontwikkelen zich gedurende de kindertijd en adolescentie verder. 

Jong geleerd is écht oud gedaan: wie op jonge leeftijd leert plannen, heeft daar op de middelbare school, tijdens een studie én op het werk profijt van.

Waarom plannen niet vanzelf gaat

 Voor veel leerlingen is plannen lastig. Ze weten vaak wel wát ze moeten doen, maar vinden het moeilijk om te bepalen wanneer ze moeten beginnen hoeveel tijd een taak kost. 

Veel voorkomende problemen zijn:

- te laat gebinnen met huiswerk of leren voor een toets

- opdrachten vergeten

- moeite hebben met overzicht houden

- grote opdrachten uitstellen

- niet weten wat eerst moet gebeuren

Een duidelijke structuur en vaste werkwijze kunnen helpen om deze taken overzichtlijker te maken. 

Hoe leer je een kind plannen?

Goede leren plannen is meer dan alleen een lijstje met taken maken. Een leerling moet leren om overzicht te krijgen, keueze te maken ten taken stap voor stap uit te voeren. 

Bij Mijn Werkplekje werken we met een vaste aanpak waarbij leerlingen leren:

1. huiswerk en taken noteren

2. bepalen wanneer iets af moet zijn 

3. taken inplannen

4. grote opdrachten verdelen in kleinere stappen

5. uitvoeren wat gepland is

6. controleren wat al gedaan is 

7. terugkijken en de planning waar nodig aanpassen. 

Door deze stappen steeds opnieuw te gebruiken, wordt plannen steeds meer een gewoonte. 

 Stap voor stap leren plannen met het 7-stappenplan

Onze planmaterialen zijn opgebouwd rond een duidelijk 7-stappenplan. Hiermee wordt plannen concreet en zichtbaar voor leerlingen. 

De leerling noteert eerst het huiswerk en plant vervolgens wanneer het bemaakt of geleerd word. Door geplande taken te markeren en na uitovering af te vindken, ontstaat steeds meer overzicht. 

Ook terugkijken hoort bij leren plannen. Wat ging goed? Wat kostte meer tijd dan verwacht? en Wat kan de volgende keer anders? 

Juist deze herhaling helpt leerlingen om steeds zelfstandiger te leren plannen. 

Praktische hulpmiddelen om te leren plannen

Niet iedere leerling heeft dezelfde ondersteuning nodig. Daarom zijn er verschillende hulpmiddelen waarmee plannen stap voor stap kan worden aangeleerd. 

Planagenda 

De planagenda is geschikt voor leerlingen die hun huiswerk, toetsen en andere afspraken gedurende het schooljaar overzichtelijk willen plannen. De agenda bevat 52 planweken en helpt leerlingen om steeds zelfstandiger te werken. 

Planschrift 

Het planschrift is geschikt voor leerlingen die plannen nog moeten leren. Het kan goed worden gebruikt tijdens begeleiding door een leerkacht, mentor of ouder. Door meerdere weken achter elkaar bewust te oefenen ontstaat een vaste planningsroutine. 

Kijkwijzer huiswerk

De kijkwijzer huiswerk geeft leerlingen visuele onderstening bij het beginnen, uitvoeren en controleren van huiswerk. De stappen helpen leerlingen om na te denken voordat ze starten en om tijdens het werken overzicht te houden. 

Whiteboard weekplanner

Met een herbruikbare weekplanner kunnen taken per week zichtbaar worden gemaakt. Handig voor school, begeleiding of thuis. Door de planner steeds opnieuw kan worden ingevuld, kan eenvoudig worden bijgestuurd. 

Wat planner past bij jouw leerling?

De juiste planner hangt af van hoeveel ondersteuning een leeling nodig heeft. 

De planagenda past goed bij leerlingen die al redleijk zelfstandig kunnen werken en gedurende het hele schooljaar overzicht willen houden. 

Het planschrift is vooral geschikt om leren plannen stap voor stap aan te leren. Het is daardoor handig bij begeleiding door een ouder, mentor of leerkracht. 

De weekplanner geeft vooral visueel overzicht over één week en is handig wanneer taken duidelijk zichtbaar moeten blijven. 

De kijkwijzer huiswerk kan naast de andere hulpmiddelden worden gebruikt als extra steun tijdens het maken en leren van huiswerk. 

Leren plannen in groep 8

Groep 8 is een goed moment om bewust met plannen te oefenen. Leerlingen krijgen steeds meer verantwoordelijkheid voor hun schoolwerk en bereiden zich voor op de overgang naar het voortgezet onderwijs. 

Door in groep 8 al te oefenen met huiswerk noteren, taken verdelen en vooruitkijken, leren leerlingen vaardigheden die ze in de brugklas direct nodig hebben. 

Een planschrift, planagenda of kijkwijzer kan hierbij als visuele ondersteuning worden gebruikt. 

Leren plannen in de brugklas

In de brugklas verandert er veel. Leerlingen krijgen verschillende vakken, meerdere docenten, meer huiswerk en toetsen die verder vooruit gepland moeten worden. Juist dan is overzicht belangrijk. 

Een duidelijke planning helpt leerlingen om te zien:

✅ wat er gedaan moet worden

✅ wanner iets af moet zijn

✅ waar ze moeten beginnen

 ✅ hoeveel werk er per dag gepland staat

✅wat er al klaar is

Op onze pagina Planagenda brugklas lees je meer over plannen bij de overstap naar het voortgezet onderwijs. 

Leren plannen thuis

Ook thuis kan een vaste planning veel rust geven. Een weekplanner maakt zichtbaar wat er die wek moet gebeuren en helpt kinderen om afspraken, huiswerk en andere activiteiten te combineren. 

De magnetische weekplanner kan bijvoorbeeld op een koelkast of magnetisch whiteboard worden gebruikt. Door samen de week in te vullen, leren kinderen steeds meer verantwoordelijkheid nemen voor hun eigen planning. 

Waarom visuele ondersteuning helpt

Plannen vraagt veel van het werkgeheugen. Een leerling moet tegelijkertijd onthouden wat er moet gebeuren, wannneer iets af moet zijn en hoeveel tijd ervoor nodig is. 

Door taken zichtbaar te maken op paier of op een planner hoeft niet alle informatie in het hoofd te worden onthouden. Dat geeft overzicht en maak het makkelijker om stap voor stap te werken. 

Onze hulpmiddelen zijn daarom bewust visueel en praktisch opgebouwd. 

Leren plannen voor school, begeleiding  en thuis

De materialen van Mijn Werkplekje kunnen worden gebruikt door leerlingen, ouders, leerkrachten, mentoren en begeleiders. Ze zijn geschikt voor individueel gebruik, maar kunnen ook klassikaal worden ingezet. Scholen en opleidingen ontvangen 10% korting bij bestellingen vanaf €200  met kortingscode scholen.

Bekijk onze hulpmiddelen voor leren plannen

Wil je leerlingen ondersteunen bij het leren plannen? Bekijk dan onze:

- planagenda

- planschrift

- kijkwijzer huiswerk

- magnetische weekplanner

- weekplanner op wisbordje

Zo kun je per leerling kiezen hoeveel ondersteuning nodig is en steeds verder werken aan zelfstandig plannen. 

Contact

Wil je weten welk hulpmiddel het beste past bij jouw klas, school of kind? Neem dan gerust contact op met Mijn Werkplekje via het contactformulier of via info@mijnwerkplekje.nl